Veel vraagtekens bij bestemmingsplan Spijkerkwartier-Boulevardkwartier-Spoorhoek

zondag 14 juni 2009

D66 heeft gemengde gevoelens bij dit plan. De aanwijzing van de wijk in 2007 tot beschermd stadsgezicht door het Rijk is een terechte erkenning van de bijzondere kwaliteit van deze wijk. Daarom lijkt het een goede zaak om lokaal hierop in te springen en het bestemmingsplan nu te actualiseren. De bescherming van monumentale waarden is dan beter gewaarborgd. Daarvoor dus hulde. Maar hoe zit het met de relatie tot de nieuwe wijkvisie, verruiming bebouwbare zone, de waardenkaart, woningsplitsing, sluipverkeer etc.

De vraag rijst of dit plan niet te vroeg komt omdat binnen de wijk juist nu een nieuwe wijkvisie wordt opgesteld. Een aantal bewoners hebben de afgelopen maanden al foto’s  gemaakt van markante punten en situaties in de wijk. Deze fotoreportage moet de basis vormen voor een nieuwe wijkvisie. De volgende vragen roept dit op:

• Zal deze wijkvisie ook nieuwe inzichten verschaffen voor het bestemmingsplan?
• Zal die visie ook zo fundamenteel diepgravend zijn dat ze het bestemmingsplan zal beïnvloeden?
• Wanneer is die nieuwe wijkvisie afgerond?

Een tweede goede reden om nu nog niet het bestemmingsplan definitief vast te stellen is het voorkomen van onnodige deelplannen. Omdat binnen het gebied Spijkerbroek nog communicatie plaatsvindt met omwonenden over de ontwikkelingen is gekozen voor een afzonderlijk bestemmingsplan voor dit gebied, terwijl een deel van dit gebied ruimtelijk gezien onmiskenbaar bij het Spijkerkwartier hoort. Om praktische redenen wordt dus een bestemmingsplan opgedeeld in deelplannen. Gezien vanuit integraal ruimtelijk beleid is dat geen goede keuze. Voor het voormalige prostitutiegebied, ook wel het Spijkerdeel van Spijkerbroek genoemd, is een Bestemmingsplan Spijkerbroek 1 gemaakt. De periode voor het indienen van zienswijzen is al verstreken.

• Kan dit deelplan dus niet vrij snel aan het Bestemmingsplan worden toegevoegd?
  

Oprekking bebouwbare zones
Dit punt lijkt haaks te staan op het hoofduitgangspunt dat de wijk beschermd stadsgezicht is geworden. In het bestemmingsplan wordt een bebouwbare zone gedefinieerd die bedoeld is voor garages, schuren en beperkte uitbreiding achter het woonhuis. De maximale oppervlakte hiervoor is aanzienlijk verruimd ten opzichte van het oude plan. In het slechtste geval kan dit leiden tot een halvering van het particuliere groen. Staat dat niet haaks op de beleidsdoelstelling ‘beschermd stadsgezicht’. Deze hoofddoelstelling geldt toch voor de gehele wijk en niet alleen voor de voorkanten van de straten.

Vragen:

• Is bij deze verruiming van de bebouwbare zone wel goed rekening gehouden dat aan de achterzijde van huizenblokken openbare tuinen gelegen zijn, die uitkijken op een groot aantal achtertuinen? 
  
• Leiden deze nieuwe voorschriften niet tot een groot verlies aan waardevolle biotopen voor flora en fauna en komen daardoor een aantal beschermde en zeldzame planten en dierensoorten hierdoor niet in gevaar?
  
• Zal ook het woongenot (privacy, uitzicht, bezonning) hierdoor niet onevenredig worden aangetast?
  
• Leidt dit niet tot een ongewenste ruimtelijke-stedebouwkundige situatie omdat de welstandsnota voor de achtertuinen geen bijzondere eisen stelt?
  
• Mocht hier toch  bebouwing toegestaan worden, is het dan niet wenselijk om die niet aan de randen van de openbare groengebieden (Spijkertuinen) toe te staan, maar alleen bij de huizenblokken?
  

Drie groene driehoekenstroken aan de Boulevard Heuvelink
In punt III is spraken van een ambtelijke aanpassing om de drie groene driehoekenstroken aan de Boulevard Heuvelink een verkeersbestemming te geven i.p.v. de huidige groenbestemming. Deze bestemmingswijziging lijkt ten gunste te gaan van de cultuur-historische waarden omdat deze stroken opgenomen worden in een cultuurhistorische waardenkaart. De groene driehoeken zijn uiterst historisch en dus wezenlijk voor het Stadsgezicht. In het vigerende Bestemmingsplan zijn ze nog groen, net als in het Bestemmingsplan dat daar aan vooraf ging.

• wat is de juridische betekenis van deze waardenkaart? Dreigt in de toekomst hier niet dat een deel van dit openbare groen verdwijnt voor verkeersdoeleinden?
  

Bomenbeleid

• Hoe wordt de lijst van monumentale en beeldbepalende bomen vastgesteld?
  
• Zijn dat oude, grote bomen en zo ja, hoe vindt dan ooit verjonging plaats?
  
• Waar en wanneer wordt die lijst gepubliceerd?
  
• Bewoners hebben voor het nieuwe bestemmingsplan de gemeente een lijst gestuurd van circa 40 waardevolle bomen in het Spijkerkwartier. In de wijk staan circa 900 bomen in het openbare gebied en circa 100 in particuliere tuinen. Samen dus 1000. Als er nu slechts 40 op een lijst komen, wordt dan 96% in het Spijkerkwartier ‘vogelvrij’ verklaard?
  
• In sommige straten (Parkstraat) lijken ooit ‘verkeerde’ bomen aangeplant te zijn, die  vanwege veiligheid (omwaaien, vernielen bestrating) ) voortdurende geheel gesnoeid moeten worden. Is het daarom niet uit beheersmatige redenen verstandig om een bomenvisie op te stellen? 
  

Papieren tijger?
Het voorliggende bestemmingsplan is slechts beheersmatig van aard en richt zich slechts op het oplossen van een aantal kleine zaken. Politiek gezien is dit plan dus  niet erg ambitieus uitgezonderd de extra bescherming voor de monumentale waarden van de wijk. Essentieel is de handhaving van de regelgeving met betrekking tot de status van beschermd stadsgezicht:

• komt er een centraal meldpunt waarbij klachten over de naleving van de regels snel ambtelijk kunnen worden opgepakt?
  

De vraag rijst of dit plan vooral een theoretische waarde heeft en de echte wijkproblemen niet aanpakt? Hierbij enkele voorbeelden:

• Heel goed is dat de inspraakreactie van de KvK is gehonoreerd en de bedrijven- en kantoorbestemming in de Steenstraat beperkt wordt tot ”alleen publiekgerichte kantoren/bedrijven”. Een goede handhaving is hier van essentieel belang.
  
• is wel duidelijk omschreven wat een publiekgericht kantoor/bedrijf is?  Is een fake-baliefunctie niet  gemakkelijk te realiseren? 
  

Een tweede voorbeeld: het bestemmingsplan wil tegengaan dat er illegaal geparkeerd wordt in voortuinen. In de praktijk zie je, dat het aantal auto’s in de wijk ieder jaar toeneemt en daarentegen het aantal parkeerplaatsen gelijk blijft. Bewoners worden daardoor steeds meer gedwongen om “oneigenlijke” oplossingen te vinden om hun auto ergens kwijt te raken.

• Is op dit punt het bestemmingsplan wel handhaafbaar? Hoe worden de alsmaar nijpende parkeerproblemen aangepakt zonder dat dit ten koste gaat van openbaar groen of illegaal parkeren?
  
• Zijn er al locaties aangewezen voor eventuele (ondergrondse) parkeergarages.
  

Een derde voorbeeld:

• hoe wordt de toenemende woningsplitsing aangepakt en voorkomen dat het aantal kamerverhuurbedrijven in bepaalde delen van de wijk te groot wordt?
  
• Klopt het dat hierover een nota in de maak is?
  
• Zo ja, wanneer is die nota gereed voor besluitvorming?
  

Overige aandachtspunten:
Een aantal langdurige problemen in de wijk zijn nog steeds niet opgelost. Hiervoor moeten wellicht  binnen het bestemmingsplan (of daarbuiten) ruimtelijke oplossingen worden gevonden.

• Wanneer wordt de overlast van garage Zijm aan de Boulevard Heuvelink daadwerkelijk opgelost?
  
• Wanneer en hoe wordt het toegenomen sluipverkeer in de wijk mede veroorzaakt door het plan “omsingeling doorbroken” daadwerkelijk aangepakt?
  
• Is het niet wenselijk om hiervoor in bepaalde wegen een “knip” aan te brengen in plaats van steeds meer dure  verkeersdrempels?